Çizimler Haberler Kitaplar Resim Galerisi Videolar Yazılar
Buradasınız » Anasayfa » Yazılar » İnşaat Yazıları-2 » Güçlendirme » Güçlendirme Hesap Çıktılarının İncelenmesi
Yazılara Dön

Güçlendirme Hesap Çıktılarının İncelenmesi

YAPILARIN GÜÇLENDİRİLMESİ

TARİHÇE

BETONARME YAPILARA İLİŞKİN KANUN,STANDART VE YÖNETMENLİKLER

YAPININ GÖÇMESİ DURUMUNDA YAPIMCIYA UYGULANACAK CEZALARLA İLGİLİ İLK YAZILI İLK BELGE M.Ö 2000 DE YAZILDIĞI TAHMİN EDİLEN HAMMURABİ YASALARI OLUP BU YASALARIN YAPIYLA İLGLİ BÖLÜMÜNDE

*EĞER YAPIMCI BİNAYI GEREĞİ GİBİ SAĞLAM YAPMAMIŞ VE BİNA ÇÖKMÜSSE,YAPIMCI MAL SAHİBİNİN
KAYBINI ÖDEYECEK VE ONA EŞDEĞER BİR BİNA İNŞA EDECEKTİR.

*EĞER MAL SAHİBİNİN KENDİ VEYA ÇOCUKLARI ÇÖKEN BİNANIN ENKAZI ALTINDA KALIP ÖLÜRLERSE
YAPIMCI DERHAL İDAM OLUNACAKTIR.

DENİLMEKTEDİR . YİNE YAKIN TARİHTE 2. SELİMİN MİMAR SİNANA GÖNDERDİĞİ EMİRNAMEDE EHİL OLMAYANLARIN BİNA YAPMASI YASAKLANMIŞTIR.
BETONARME YAPILARIN GÜVENLİĞİNE İLŞKİN İLK YÖNETMENLİKLER ALMANYADA 1904 YILINDA FRANSADA İSE 1906 DA YAYINLANMIŞTIR.

ÜLKEMİZDE B.ARME YAPILARIN TASARIMINA İLŞKİN İLK BELGE 1953 YILINDA TÜRKİYE KÖPRÜ VE İNŞAAT CEMİYETİ BETONARME YÖNETMENLİĞİDİR.

1962 YILINDA BU YÖNETMENLİK KÜÇÜK DEĞİŞİKLİKLERLE TEKRAR YAYINLANMŞTIR. TS500 İLK KEZ 1969 YILINDA ALMAN DIN YÖNETMENLİĞİ ESAS ALINARAK HAZIRLANMIŞ VE YAYINLANMIŞTIR. SONRA 1975 YILINDA T S E TS 500 B.ARME YAPILARIN HESAP VE YAPIM KURALLARI STandARDI YÜRÜRLÜĞE GİRMİŞTİR.

GÜNÜMÜZE TS 500 2000 YÖNETMENLİĞİ YÜRÜRLÜKTEDİR.

DEPREMLE İLGİLİ OLARAK İLK 1944 YILINDA ZELZELE MINTIKALARI MUVAKKAT YAPI TALİMATNAMESİ YAYINLANMIŞTIR. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI ÜNİVERSİTELERLE İŞ BİRLİĞİ YAPARAK İLK DEPREM BÖLGE HARİTASINI 1945 YILINDA YAYINLATMIŞTIR.
YÖNETMENLİK GELİŞMELERE BAĞLI OLARAK 1949 1953 1962 1968 1975 YILLARINDA DA YENİLENMİŞTİR.

1975 YÖNETMENLİĞİ 1998 YILINA KADAR YAKLAŞIK 23 YIL YÜRÜRLÜKTE KALMIŞTIR.

1975 YILINDAN SONRA MEYDANA GELEN DEPREMLERDE OLUŞAN HASARLAR BAZI ÇEVRELERCE BU YÖNETMENLİĞİN YETERSİZLİĞİNE BAĞLANMIŞSADA YAPILAN ARAŞTIRMALAR YAPILARIN GÖÇME NEDENİ OLARAK BU YÖNETMENLİĞİN UYULMAMASINDAN DAHA ÇOK YAPIM AŞAMASINDAKİ HATALARDAN KAYNAKLandIĞINI GÖSTERMİŞTİR.

1975 YÖNETMENLİĞİ TAM OLARAK UYGULANMADIĞI HALDE BU YÖNETMENLİK NEDEN SUÇLANIP DEĞİŞTİRİLDİ SORUSU AKLA GELEBİLİR.
DEPREM YÖNETMENLİKLERİ DEPREME DAYANIKLI YAPI PROJELENDİRİLMESİ KONUSUNDAKİ GELİŞMELERİ YANSITMAK ZORUNDADIR.
DİĞER TARAFTAN DEPREM MÜHENDİSLİĞİ DİSİPLİNİ DİĞER DİSİPLİNLERE GÖRE DAHA YENİ OLUP DEPREM ÖZELLİKLERİNİN VE YAPILARIN DEPREM DAVRANIŞLARI NIN BELİRLENMESİ KONUSUNDA SÜREKLİ GELİŞMELER OLMAKTADIR. BU NEDEN LE 1998 YILINDA AFET BÖLGELERİNDE YAPILACAK YAPILAR HAKKINDAKİ YÖNETMENLİK OLARAK HAZIRLANMIŞTIR. HALEN YÜRÜRLÜKTEDİR. YÖNETMENLİKLER UYGULANMADIĞI SÜRECE KARMAŞIK HESAP YÖNTEMLERİNİN VE ARTIRILMIŞ YÜK KATSAYILARININ BİNALARI DEPREMDE KURTARAMADIĞI AÇIKCA GÖRÜLMÜŞTÜR.

ÖZELLİKLE 1999 GÖLCÜK DEPREMİNDEN SONRA YAPILARIN DEPREME KARŞI GÜÇLENDİRİLMESİ KONUSU YOĞUN OLARAK GÜNDEME GELMİŞTİR BU NEDENLE BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞINCA 1998 DEPREM YÖNETMENLİĞİNE İLAVE 13. MADDE OLARAK GÜÇLENDİRME İLE İLGİLİ HÜKÜMLER İLAVE EDİLEREK TASLAK HALİNDE YAYINLANMIŞ VE 2007 YILINDA YÜRÜRLÜĞE GİRECEKTİR.

BU YÖNETMENLİKLERİN KONULARI AÇIKLAMAK AMAÇLI OLMAYIP BUNLARDA ÖNGÖRÜLEN HÜKÜMLERE UYMANIN ZORUNLU OLDUĞU UNUTULMAMALIDIR.

TÜRKİYEDE GÜÇLENDİRMENİN TARİHCESİ VE YÖNTEMLERİ

DEPREME KARŞI YAPILAN İLK GÜÇLENDİRME ÇALIŞMASI, 1968 YILINDA ODTÜ TARAFINDAN PROF.UĞUR ERSOY
BAŞKANLIĞINDA BARTIN ÇİMENTO FABRİKASININ GÜÇLENDİRİLMESİDİR.
BU UYGULAMA TUBİTAKCADA DESTEKLENEREK GÜNÜMÜZE KADAR DEVAMEDEN GÜÇLENDİRME DENEY ÇALIŞMALARININ BAŞLANGICI OLMUŞTUR.

1992 ERZİNCAN DEPREMİNDEN SONRA BAYINDIRLIK BAKANLIĞINCA 3 ÜNİVERSİTEMİZ (ODTÜ-İTÜ-BOĞAZİÇİ) MÜŞAVİRLİĞİNDE ERZİNCandAKİ ORTA HASARLI YAPILAR GÜÇLENDİRİLMİŞTİR. BU GÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARI ÜNİVERSİTELERİMİZE BİR ANLAMDA AÇIK LABARATUVAR İŞLEVİ GÖRMÜŞ ÇELİK ELEMANLARLA GÜÇLENDİRMEDE DAHİL BİRÇOK DEĞİŞİK YÖNTEM UYGULANMIŞTIR.

BUNUN AKABİNDE 1995 YILINDA DİNAR DEPREMİ MEYDANA GELMİŞ BURADADA YİNE 3 ÜNİVERSİTEMİZİN MÜŞAVİRLİĞİNDE İHALE İLE 2 YAPIMCI FİRMAYA ORTA HASARLI BİNALARIN GÜÇLENDİRİLME Sİ İŞİ VERİLMİŞTİR.
İTÜNÜN SORUMLULUĞUNDA BULUNAN VE PROF. REMZİ ÜLKER HOCAMIZIN BAŞKANLIĞINDAKİ B.ARME BİNALARIN GÜÇLENDİRİLMESİ İŞİ ALT YÜKLENİCİ OLARAK TARAFIMIZCA GÜÇLENDİRİLMİŞTİR.
DİNARDAKİ GÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARINDA 3 ÜNİVERSİTEMİZCE 3AYRI YAKLAŞIM SERGİLENMİŞTİR.

*ODTÜ YAKLAŞIMI:
B.ARME PERDELERİN MEVCUT KOLONLARA EPOKSİ BAZLI KİMYASALLARLA ANKRE EDİLMESİ ŞEKLİNDE B.ARME ÇERÇEVELERİN DOLDURULMASI ŞEKLİNDE UYGULANMIŞTIR.KİRİŞ ANKRAJLARI ALT KATTAN ÜST KATA KİRİŞLER DELİNEREK GEÇMESİ ŞEKLİNDE PROJELENDİRİLMESİNE RAĞMEN ÖZELLİKLE ÇOK KATLI BİNALARDA PRATİKTE BU UYGULANAMAMIŞ ALT VE ÜSTTEN AYRI AYRI ANKRE EDİLMESİ YOLUNA GİDİLMİŞTİR.
MEVCUT TEMELLERE İLAVELER YAPILMAK SÜRETİYLE TEMEL BAĞLANTILARI GERÇEKLEŞTİRİLMİŞTİR.


*İTÜ YAKLAŞIMI:
BURADA B.ARME DEPREM PERDELERİ 3 TARAFTAN MANTOLONAN MEVCUT KOLONLARLA BİRLİKTE ÇALIŞTIRILMIŞTIR. B.ARME DEPREM PERDELERİ GENELLİKLE MERDİVEN KENARLARINA UYGULANMIŞTIR. 1999 ADAPAZARI DEPREMİNDE 1967 DEPREMİNDE GÜÇLENDİRİLEN VE GÖÇMEDEN AYAKTA KALAN HÜKÜMET KONAĞI İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASINCA İNCELENMİŞ VE BURADA DEPREM PERDELERİNDE BÜYÜK HASARLAR TASBİT EDİLMİŞTİR. BUNUN NEDENİ ARAŞTIRILDIĞINDA İSE PERDELERİN MERDİVEN KENARINA YERLEŞTİRİLMESİNDEN DOLAYI OLUŞAN BURULMA ETKİSİ NEDENİYLE OLUŞTUĞU TESBİT EDİLMİŞ VE 1999 MARMARA DEPREMİNDEN SONRAKİ GÜÇLENDİRME PROJELERİNDE DEPREM PERDELERİNİN MÜMKÜN OLDUĞUNCA HER İKİ YÖNDE SİMETRİK YERLEŞTİRİLMESİ YOLUNA GİDİLMİŞTİR.



*BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ YAKLAŞIMI:
ÖZELLİKLE PROF.SEMİH TEZCAN HOCANIN YÖNTEMİYLE EKSANTİRİK DEPREM PERDELERİ YERLEŞTİRİLMESİ ŞEKLİNDE UYGULANMIŞTIR.YANİ B.ARME PERDELER ÇERÇEVELERİN DOLDURULMASI ŞEKLİNDE DEĞİL DUVAR KOLON VE KİRİŞLERE YÜZ OLACAK ŞEKİLDE YandAN ANKRAJLANARAK UYGULANMIŞ DÖŞEMELER 40 AR CM ARALARLA DOLU BOŞ ŞEKLİNDE GEÇİLMİŞTİR. DAHA SONRA BİZZAT SEMİH TEZCAN HOCANIN KENDİSİ TARAFINDAN BU UYGULAMADAN BÜYÜK TEMELLER GEREKTİRMESİ NEDENİYLE VAZGEÇİLMİŞTİR.

YUKARIDA KISACA ANLATILDIĞI ÜZERE GÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARINDA TEORİK YÖNTEMLER PRATİK UYGULAMALARA YANSITILARAK GELİŞTİRİLMEKTEDİR.EN UYGUN YÖNTEM OLARAK BÜGÜN ODTÜ YÖNTEMİ GENEL OLARAK UYGULANMAYA BAŞLAMIŞTIR. BUNDA 1999 DEPREMİ SONRASI OLUŞTURULAN PROJE MÜŞAVİRLİK YETKİ BELGESİ VERİLMESİ İÇİN VERİLEN EĞİTİMİN ODTÜ TARAFINDAN VERİLMESİDE ETKİLİ OLMUŞTUR. KISACA ÖZETLERSEK DEPREM DİNAMİK BİR OLAYDIR HER DEPREMİN PARMAK İZİ FARKLIDIR. BU NEDENLE HER DEPREMDEN BİRŞEYLER ÖĞRENİLMEKTE VE YENİ YÖNTEMLER GELİŞTİRİLMEKTEDİR..
BÜTÜN BU GELİŞMELER UYGULAMADA OLURKEN HESAP YÖNTEMLERİNDEDE HIZLI DEĞİŞİMLER ÖZELLİKLE ÇOK HIZLI BİLGİSAYARLARIN GELİŞMESİNE PARALEL OLARAK GELİŞMİŞTİR.
BÜGÜN ARTIK NONLİNEER STATİK VE DİNAMİK ANALİZ YÖNTEMLERİ İLE YAPININ PERFORMANSA DAYALI ÇÖZÜMLERİ YAPILABİLMEKTEDİR. 98 YÖNETMENLİĞİMİZDE YER ALMIYAN BU HESAP YÖNTEMLERİ 2007 İLAVE DEPREM YÖNETMENLİĞİNE KONULMUŞ VE STandARTLARI VERİLMİŞTİR.


NONLİEER STATİK PUHOVER (İTELEME) ANALİZİ:

BÜGÜNE KADAR YAPILARIN YATAY YÜKLER KARŞIŞINDA ANALİZİNDE ELEMANLARIN LİEER ELASTİK DAVRandIKLARI VARSAYILIYOR ELASTİK ÖTESİ DAVRANIŞI KARŞILAMAK ÜZEREDE YAPI ÖNEM KATSAYISI (R )TANIMLANIYOR BÖYLECE DEPREM YÜKLERİ KÜÇÜLTÜLÜYORDU.

DOLAYISİYLE ANALİZİN DOĞRULUĞU R KATSAYISINA BAĞLI OLUYORDU.

GERÇEKTE İSE, DEPREM ETKİLERİ, YAPILARIN BÜYÜK MİKTARDA ENERJİ SÖNÜMLEDİĞİ ELASTİK ÖTESİ DAVRANIŞA NEDEN OLMAKTA VE BUNUN SONUCU DOĞRUSAL-ELASTİK ANALİZ YÖNTEMLERİ İLE TASARLANAN YAPILARDA(BÜGÜNE KADAR KULLandIĞIMIZ HESAP YÖNTEMLERİ) AĞIR HASARA NEDEN OLMAKTADIR. “DOĞRUSAL-ELASTİK DAVRANIŞ” KABULÜ, ANALİZLERİ ÖNEMLİ MİKTARDA KOLAYLAŞTIRMASINA VE YAPININ ELASTİK KAPASİTESİNİ İYİ BİR ŞEKİLDE BELİRLEMESİNE KARŞI, YAPININ GÖÇME MEKANİZMASININ BELİRLENMESİ VE ELASTİK ÖTESİ KAPASİTESİNİN DEVREYE SOKULMASI KONUSUNDA YETERSİZ KALMAKTADIR. AYRICA DOĞRUSAL-ELASTİK ANALİZ YÖNTEMLERİ İLE YAPI SİSTEMİNİN DEPREM ETKİLERİ ALTINDA GERÇEK PERFORMANSININ ANLAŞILMASI MÜMKÜN OLMAMAKTADIR.
SON YILLARDA MEYDANA GELEN DEPREMLERDE (1989 LOMA PRİETA, 1994 NORTHRİDGE DEPREMLERİ) OLUŞAN HASARIN VE EKONOMİK KAYIPLARIN ÇOK BÜYÜK MİKTARDA OLMASI, DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMINDA HASAR KONTROLÜNÜN, DOLAYISIYLA PERFORMANSA DAYALI TASARIM VE DEĞERLENDİRMENİN ÖNEMİNİ ORTAYA ÇIKARMIŞTIR. YAPI SİSTEMLERİNİN DEPREM ETKİLERİ ALTINDA PERFORMANSA DAYALI TASARIMI VE DEĞERLENDİRİLMESİNDE, YAPININ DOĞRUSAL OLMAYAN DAVRANIŞININ BELİRLENMESİ GEREKLİDİR. BU AMAÇLA KULLANILAN YÖNTEMLER, DOĞRUSAL OLMAYAN STATİK ARTIMSAL İTME ANALİZİ YÖNTEMLERİ VE DOĞRUSAL OLMAYAN DİNAMİK ANALİZ YÖNTEMLERİ OLMAK ÜZERE İKİYE AYRILMAKTADIR.
DOĞRUSAL OLMAYAN DİNAMİK ANALİZ YÖNTEMLERİ İLE YAPININ DOĞRUSAL OLMAYAN DAVRANIŞI GERÇEĞE YAKIN BİR ŞEKİLDE BELİRLENEBİLMEKTEDİR. ANCAK DOĞRUSAL OLMAYAN DİNAMİK ANALİZ YÖNTEMLERİNİ OLDUKÇA KARMAŞIK, ZAMAN ALICI OLMASI VE ÇOK FAZLA
YEREL DEPREM KAYDI GEREKTİRMESİ,UYGULAMADA BU YÖNTEMİ PRATİK KILMAMAKTADIR.BU DURUMDA PUSOVER ANALİZ ÖNEM KAZANMAKTADIR.

1994 YILINDA LAWSON R.S., VANCE V., KARWİNKLER H. TARAFINDAN DOĞRUSAL OLMAYAN STATİK ARTIMSAL İTME ANALİZİNİ YÖNTEMLERİNİN NEDEN, NASIL VE HANGİ DURUMLARDA KULLANILMASI GEREKTİĞİ KONUSUNDA DETAYLI BİR ÇALIŞMA YAPILMIŞTIR.


2002 YILINDA ANTONİOU S., ROVİTHAKİS A., PİNHO R. TARAFINDAN DOĞRUSAL OLMAYAN STATİK ARTIMSAL İTME ANALİZİ YÖNTEMLERİNİN BAZI KISITLAMALARINI AZALTMAK ÜZERE, YENİ BİR DOĞRUSAL OLMAYAN STATİK ARTIMSAL İTME ANALİZİ YÖNTEMİ GELİŞTİRİLMİŞTİR.


YAPILARIN DEPREM ETKİLERİ ALTINDA PERFORMANSLARININ BELİRLENMESİ İÇİN KULLANILAN VE BU ALandA EN POPÜLER YÖNTEMLERDEN BİRİSİ OLAN KAPASİTE SPEKTRUMU YÖNTEMİ FREEMAN S.A. (FREEMAN, 1998) TARAFINDAN GELİŞTİRİLMİŞ VE DAHA SONRA YÖNTEM ÜZERİNDE ÇEŞİTLİ DEĞİŞİKLİKLER VE MODİFİKASYONLAR YAPILMIŞTIR. KAPASİTE SPEKTRUMU YÖNTEMİ ATC 40’DA (APPLİED TECHNOLOGY COUNCİL, 1996) AYRINTILI BİR ŞEKİLDE ANLATILMIŞTIR. YÖNTEM İLE İLGİLİ OLARAK YAPILAN SON GELİŞMELERE İSE FEMA 440’DA YER VERİLMİŞTİR.

YENİ 2007 TÜRK DEPREM YÖNETMENLİĞİNDE , DOĞRUSAL OLMAYAN(NONLİNEER) STATİK ANALİZ YÖNTEMLERİ (PUSHOVER ) VE DOĞRUSAL OLMAYAN DİNAMİK ANALİZ YÖNTEMLERİ (TİME HİSTORY) AYRINTILI BİR ŞEKİLDE SUNULMUŞTUR.
YAPI SİSTEMLERİN PERFORMANSA DAYALI TASARIMI VE DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN, PERFORMANS TANIMLAMALARINA VE ELAMANLARA AİT MODELLEME PARAMETRELERİNE YER VERİLMİŞTİR.


ONARIM NEDİR?

GÜÇLENDİRME NEDİR?


ÇOĞU MESLEKTAŞIMIZCADA KARIŞTIRILAN VE UYGULAMADA EN ÇOK HATA YAPILAN KONULARDAN BİRİSİDE ONARIM VE GÜÇLENDİRMENİN KARIŞTIRILMASIDIR.

ONARIM: BİR YAPININ YADA BİR ELEMANIN OLUŞAN BİR HASAR NEDENİYLE ESKİ HALİNE YANİ ESKİ DAYANIMINA GETİRİLMESİDİR. BU İŞLEM İSE GENELLİKLE KOLONLARIN KİRİŞLERİN VEYA DÖŞEMELERİN MANTOLANMASI ŞEKLİNDE YAPILIR.

GÜÇLENDİRME :
BİR YAPININ OLASI BİR DEPREMDE CAN KAYBINA NEDEN OLMAMAK KAYDİYLA, HASAR DURUMUNUNDA İSTENİLEN SEVİYEDE TUTULABİLMESİ İÇİN YAPILACAK İŞLEMDİR. GÜÇLENDİRİLMİŞ BİR YAPIDA
DEPREM YÜKLERİNİN TAMAMI VEYA PROJE M ÜHENDİSİNİN İSTEĞİNE BAĞLI OLARAK % 100, 90 ,80, 70 İ GÜÇLENDİRME ELEMENLARINCA KARŞILANIR. MEVCUT ÇERÇEVELER SALT DÜŞEY YÜK TAŞIYICILAR OLARAK DÜŞÜNÜLÜR. GÜÇLENDİRMEDE YAPININ YANAL RİJİTLİĞİ İSTENİLEN DÜZEYE ÇIKARILARAK DEPREM AÇISINDAN BİR ÇOK SAKINCA VE ZAYIFLIK İÇEREN MEVCUT ÇERÇEVE YATAY YÜK İÇİN DEVREDEN ÇIKARILMAKTADIR.
KOLONLARIN MANTOLANMASI TEK BAŞINA GÜÇLENDİRME İŞLEMİ DEĞİLDİR.
GÜÇLENDİRİLMİŞ BİR YAPIDA DEPREM YÜKLERİNİN TAMAMI VEYA ÇOK BÜYÜK BİR KISMI DEPREM PERDELERİNCE KARŞILANACAĞINDAN DİĞER ELEMANLARIN YANİ KOLON VEYA KİRİŞLERİN YETRESİZ OLMASI ÇOK ÖNEMLİ OLMAZ ODTÜ DE PROF. UĞUR ERSOY HOCAMIZIN BAŞKANLIĞINDA YAPILAN DENEYLERDE HASARI ONARILMAMIŞ BİR ÇERÇEVEYE UYGULANAN KISMİ B.A PERDELERİN BAŞARILI BİR YANAL YÜK TAŞIYICISI OLDUĞU GÖZLENMİŞTİR. DENEYDE YATAY YÜKÜN %90 NININ PERDELERCE KARŞIandIĞINDAN , ÇIPLAK ÇERÇEVEDE HASARLI OLAN ELEMANLAR VE KOLON KİRİŞ BİRLEŞİM BÖLGELERİNİN ONARILMAMIŞ OMASI HİÇ BİR OLUMSUZ ETKİ YARATMAMIŞTIR.
BİNA TABAN ALANININ %1 1.5 KADAR ALANA SAHİP PERDE DUVARIN YAPININ YANAL DAYANIMINI 4 KATINA YANAL RİJİTLİĞİNİ İSE 15 KATINA ÇIKARDIĞI DENEYLERLE GÖZLENMİŞTİR.
B.A PERDELERLE YAPILAN GÜÇLENDİRME DE TÜM YAYTAY YÜKLER PERDELERCE ALINDIĞINDAN KOLON KİRİŞ GİBİ YAPI ELEMNLARININ AYRICA GÜÇLENDİRİLMESİNE GEREK KALMAZ .BU HEM MADDİ AÇIDAN HEMDE ZAMAN AÇISINDAN AVANTAJDIR.ANCAK AĞIR HASARLI KOLONLAR ONARILMALIDIR.(B.A BİNALARIN GÜÇLENDİRİLMESİ DERS NOTLARI 1999 TUBİTAK-ODTÜ-İMO)


GÜÇLENDİRME YÖNTEMLERİ


ÇOK MUHTELİF GÜÇLENDİRME YÖNTEMLERİ MEVCUT OLUP BURADA EN ÇOK UYGULANAN VE ÜLKEMİZ KOŞULLARINA EN UYGUN OLAN 2 YÖNTEMDEN BAHSEDİLECEKTİR

A-ELEMAN GÜÇLENDİRMESİ
B-SİSTEM İYİLEŞTİRMESİ

A-ELEMAN GÜÇLENDİRMESİ:
PAHALI VE ZOR İŞCİLİKLİ BİR YÖNTEMDİR.TÜM TAŞIYICI ELEMANLARIN MANTOLANMASI OLARAK KISACA TANIMLANABİLİR.DEPREM PERDELERİNCE BÖLÜNMESİ İSTENMEYEN AÇIK GALERİ GİBİ İŞYERLERİ İÇİN TERCİH EDİLİR.

B-SİSTEM İYİLEŞTİRMESİ: ÜLKE KOŞULLARINA GÖRE EN UYGUN YÖNTEMDİR. B.ARME ÇERÇEVELERİN BİR KISMININ DUVAR YERİNE DEPREM PERDELERİYLE DOLDURULMASIDIR.BU YÖNTEMLE YETERSİZ OLAN TÜM ELEMANLARLA TEK TEK UĞRAŞMAK YERİNE MEVCUT SİSTEMİ YATAY YÜKLER AÇISINDAN YOK SAYIP YERİNE İSTENİRSE DEPREM YÜKLERİNİN TAMAMINI ALACAK RİJİT B.ARME PERDELER YERLEŞTİRİLMESİDİR.YUKARIDADA BAHSEDİLDİĞİ ÜZERE ODTÜ DE YAPILAN DENEYLERDE HASARLI KOLONLARA HİÇ DOKUNULMADAN YAPILAN SİSTEM İYİLEŞTİRMESİNDE YAPININ MÜKEMMEL BİR DEPREM DAVRANIŞI SERGİLEDİĞİ GÖRÜLMÜŞTÜR.
DEPREMLE TEST EDİLMİŞ GÜÇLENDİRME ÖRNEĞİ ÜLKEMİZDE MEVCUTMUDUR. GÜÇLENDİRİLMİŞ YAPIYA NE KADAR GÜVENİLEBİLİR.


1967 ADAPAZARI DEPREMİNDE ORTA HASARLI OLAN ADAPAZARI VİLAYET KONAĞI O GÜNKİ KISITLI İMKANLARLA GÜÇLENDİRİLMİŞTİR.BU BİNA 1999 ADAPAZARI DEPREMİNİ Kİ BÜYÜK BİR DEPREMDİR İVMESİ 0.52 G DİR GÖÇMEDEN AYAKTA KALARAK ATLATABİLMİŞTİR.ZATEN AMAÇTA BİNANIN GÖÇMEMESİ YANİ CAN GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASIDIR .KALDIKİ İSTENİRSE ÖNEMLİ SANAYİ YAPILARI, HASTENELER GİBİ ÖNEMLİ BİNALARDA 2007 DEPREM TASLAK YÖNETMENLİĞİNDE DE YERİNİ BULAN PERFORMANS SEVİYELERİNDEN BİRİ OLAN HEMEN KULLANIMA GÖRE DE GÜÇLENDİRİLEBİLİR.AYRICA GÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARI JAPONYA VE AMERİKADA DA YOĞUN BİR ŞEKİLDE UYGULANMIŞTIR.ÖZELLİKLE LOS ENGLAS DA TÜM MEVCUT YAPI STOĞU 5 YILLIK BİR SÜREDE ELDEN GEÇİRİLEREK GEREKLİ GÖRÜLENLER GÜÇLENDİRİLMİŞTİR.

PEKALA ŞÖYLE BİR SORU AKLIMIZA GELEBİLİR.99 MARMARA DEPREMİNDE YIKILMADAN AYAKTA KALAN VE HİÇ HASAR GÖRMEMİŞ VEYA AZ HASAR GÖRMÜŞ YAPILAR USULUNE UYGUN MU YAPILMIŞTIR Kİ AYAKTA KALABİLMİŞTİR.
KANAATİMİZCE BU SORUNUN CEVABI HAYIRDIR.O YAPILAR’ DİĞERLERİNDEN ÇOK FAZLA FARKLI DEĞİLDİRLER.TEK FARK ONLARIN YANAL RİJİTLİKLERİNİN GÖÇEN VEYA AĞIR HASAR GÖREN YAPILARA GÖRE DAHA FAZLA OLMASIDIR. BUNUN NEDENİ İSE KOLON EBATLARININ SEÇİMİNDE DAHA CÖMERT DAVRANILMIŞ OLMASI VEYA BÖLME DUVARLARIDIR.BU YAPILARDA,DAHA ŞİDDETLİ BİR DEPREMDE ELASTİK SINIRLAR ÖTESİNE İTELENDİĞİNDE BÜYÜK BİR İHTİMALLE YETERLİ ENERJİYİ TÜKETEBİLECEK SİSTEM ,DONATI DETAYI VE MALZEME KALİTESİNE SAHİP DEĞİLDİRLER.(PROF.UĞUR ERSOY)
*****************

GÜÇLENDİRME PROJESİ HESAP ÇIKTILARININ İNCENMESİ  DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR

1--ÜLKEMİZDE OLAN DEPREMLERDE EN ÇOK HASAR 4 – 6 KATLI YAPILARDA OLUŞMUŞTUR . BUNUN NEDENİ İSE ZEMİN PERYODU İLE BİNA PERYODUNUN AYNI ARALIKTA OLMASI SONUCU YAPILARDA REZONANS ETKİSİNİN OLUŞMASIDIR..PROJE EKİNDE VERİLEN JEOFİZİK ZEMİN ETÜD RAPORUNDA YAPI PERYODU VERİLMİŞTİR.ZEMİN HAKİM PERYODU İSE YİNE ZEMİN ETÜD RAPORUNDA SPESİFİK OLARAK BELİRTİLMELİDİR.YOKSA TDY 98 DE VERİLEN ZEMİN HAKİM PERYODU ZEMİN SINIFINA BAĞLİ OLARAK Z4 1.DERECE DEPREM BÖLGESİ İÇİN 0.20-0.90 SN ARALIĞINDA YAPININ PERYODU OLMAMALIDIR.BU HUSUSA PROJE ÇIKTILARINDA DİKKAT EDİLMELİDİR.ZORUNLU OLMAMAKLA BİRLİKTE DİKKAT EDİLMELİDİR.

2—.YİNE GEÇMİŞ DEPREM VERİLERİ BİNA AĞIRLIĞININ %10 KADAR DEPREM YÜKÜNÜ KARŞILIYABİLEN YAPILARIN DEPREMLERDE GÖÇMEDEN VE AĞIR HASAR ALMADAN AYAKTA KALABİLDİKLERİNİ GÖSTERMİŞTİR.YAPI AĞIRLİĞİ HESAP ÇIKTILARINDA (W) OLARAK VERİLMEKTEDİR. DEPREM KUVVETİ (TABAN KESME KUVVETİ) İSE VTX VE VTY OLARAK HESAP ÇIKTILARINDA OLMALIDIR.

3—YİNE HESAP ÇIKTILARINDA BULUNAN 1. MODUN BURULMA DA OLMAMASINA DİKKAT EDİLMELİDİR.T X YÖNÜ VE T Y YÖNÜ TERCİH EDİLMELİ T B DE OLUŞTURULMAMALIDIR.

4-1.PERYOT YAPI KAT YÜKSEKLİĞİNİN %10 KADAR OLMALI DAHA YÜKSEK MÜMKÜN OLDUĞUNCA OLMAMALIDIR.ÖRNEĞİN 8 KATLI BİR YAPININ 1. PERYODU 0.8 DOLAYLARINDA OLAMALI
ÇOK YÜKSEK OLMAMALIDIR.

5---AYRICA TABİÎ Kİ TDY DE BELİRTİLEN YATAY VE DÜŞEYDEKİ DÜZENSİZLİKLERİN HİÇ BİRİSİ YÖNETMELİKTE VERİLEN SINIR DEĞERLERİ AŞMAMALIDIR.

6—2007 DEPREM YÖNETMENLİĞİNDE PERFORMANSA DAYALI TASARIM İLKESİ BENİMSENMİŞ VE YAPILARIN PERFORMANS SEVİYELERİ GÖÇME , ĞÖÇMENİN ÖNLENMESİ ,CAN GÜVENLİĞİ VE HEMEN KULLANIM OLARAK TASNİFLENMİŞTİR.

A-BU SEVİYELER ELEMENLARIN ETKİ KAPASİTE DAYANIM ORANLARI ® İLE BELİRLENMEKTEDİR.

B- 2.OLARAK İSE DEPLASMANA GÖRE PERFORMANS SEVİYELERİ TESBİT EDİLMEKTEDİR.

GÖRELİ KAT ÖTELEMESİ (TDY 2.19) 0.008 İSE HEMEN KULLANIM 0.03 İSE GÖÇME 0.02 İSE GÖÇMENİN ÖNLENMESİ SEVİYELERİNİ İFADE ETMEKTEDİR. HERHANGİ BİR YAPI ETKİ KAPASİTE DAYANIM ORANINA GÖRE GÖÇMENİN ÖNLENMESİ SEVİYESİNDE İKEN DEPLASMANA GÖRE CAN GÜVENLİĞİNDE OLABİLİR.

7-AYRICA YAPI SİSTEMLERİNİN ÇÖZÜMÜNDE GENELLİKLE YAPI ZEMİN ARASINDAKİ ETKİLEŞİM GÖZ ÖNÜNE ALINMADAN SADECE YAPI SİSTEMLERİ İNCELENMEKTEDİR.
HALBUKİ ÖZELLİKLE DİNAMİK ANALİZ YAPARKEN YAPI ZEMİN ETKİLEŞİMLERİ ÖNEMLİ ETKİLERE SAHİP OLABİLMEKTEDİR.
BU NEDENLE ÖZELLİKLE DİNAMİK ANALİZ YAPARKEN YAPI TEMEL ETKİLEŞİMİ MUTLAKA GÖZ ÖNÜNE ALINMALIDIR.


8-YİNE SON DEPREMLERDE GÖRÜLMÜŞTÜRKİ DEPREMİN DÜŞEY BİLEŞENİ DE HASAR OLUŞUMLARINA NEDEN OLABİLMEKTEDİR. ÖZELLİKLE KONSOLLU YAPILARDA.KONSOL ÜZERİNE KOLON OTURTMALARDA DEPREMİN DÜŞEY BİLEŞENİNİN KONSOLDA İLAVE MOMENT VE KESME KUVVETLERİ OLUŞTURDUĞU BİLİNMEKTEDİR.DEPREMİN DÜŞEY BİLEŞENİ İLE İLGİLİ OLARAK YÖNETMENLİĞİMİZDE AÇIK BİR HÜKÜM OLMAMAKLA BİRLİKTE B3 YANİ DÜŞEY TAŞIYICILARIN SÜREKLİLİK ŞARTI BİR ANLAMDA BU DURUMA DİKKAT ÇEKMEKTEDİR.

Uğur Oflaz
Proje Kontrol Müşaviri

www.y-gm.net
oflaz@y-gm.net
Bu alıntı makale için Uğur Oflaz'a teşekkür ederiz. insaatim.com


Yukarı Git Yazılara Dön

Son Eklenen Yazılar

Doğrudan - Dolaylı Şantiye Giderleri  /   İnşaat Yazıları-2 Emlak danışmanlarının aşina olduğu sorular!  /   İnşaat Yazıları-1
İngilizce Belirteçler Quantifiers Konusu konusarakogren.com'da  /   İnşaat Yazıları-2 Tag Heuer Saat Tarzlarında Zarif Dokunuşlar modasaat.com  /   İnşaat Yazıları-2
Kirişli radye temel nedir? Kirişli radye temel çeşitleri nelerdir?  /   İnşaat Sistemleri EPDM Membran  /   İnşaat Yazıları-2

ÖNERİLERİMİZ

YAZILARI TAKİP ET!

TANITIM

ingilizce türkçe çeviri 2019 TYT Konuları malatya oto ekspertiz malatya rent a car malatya web tasarım